بخش دوم زندگانى مولانا 1 - سلطان العلماء محمد بهاء الدين ولد - پدر مولانا لقب سلطان العلماء ، آيا وى از اولاد ابو بكر است ؟ مهاجرت از بلخ و زندگانى او در قونيه لقب سلطان العلماء : پدر مولانا حلال الدين محمد ، محمد بن حسين بن احمد خطيبى است كه به " سلطان العلماء بهاء الدين ولد " شهرت دارد . خود او در " معارف " به نزديك شدن عمر خود به پنجاه و پنج سالگى در آغاز رمضان 600 ه اشاره كرده است « 1 » . اگر بپذيريم كه اين سخن را در پنجاه و چهار سالگى بر زبان آورده ، بايد در سال 546 ه / 1152 - 1151 م تولد يافته باشد . زندگانى بهاء الدين - كه " مولاناى بزرگ " نيز خوانندش - ، حتى در " ابتدانامه " هم به كرامات آميخته است . در راس كرامات منسوب به دو اين كرامت كه لقب " سلطان العلماء " را حضرت محمد ( ص ) به دو بخشيده است ، جاى دارد . سلطان ولد در " ابتدانامه " روايت را بدين صورت بيان مىكند : " خوانده سلطان عالمان او را * مصطفى قطب انبياى خدا مفتيان بزرگ اندر خواب * ديده يك خيمهء كشيده طناب مصطفى اندرون خيمه به ناز * زده تكيه به صد هزار اعزاز ناگهانى بهاء دين ولد * از در خيمه اندرون آمد

--> ( 1 ) معارف ، به تصحيح فروزانفر ، ج 1 ، ص 354